Μέτρα κατά της απάτης σε βιολογικά προϊόντα

Μέτρα κατά της απάτης σε βιολογικά προϊόντα
Η οργανική απάτη δεν παρουσιάζει κινδύνους για την ασφάλεια των τροφίμων και, αν ανακαλυφθεί, προϊόντα που δεν συμμορφώνονται με τους οργανικούς κανόνες υποβαθμίζονται και πωλούνται ως συμβατικά. 

Η αυξανόμενη ζήτηση για βιολογικά προϊόντα τα τελευταία χρόνια καθώς και το ταχέως αυξανόμενο μερίδιο της βιολογικής παραγωγής και της λιανικής πώλησης στην ΕΕ δημιουργούν αυξανόμενους κινδύνους και προκλήσεις για την ακεραιότητα της αλυσίδας εφοδιασμού με βιολογικά τρόφιμα.

Το 2018, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μαζί με την Ευρωπόλ, αποφάσισαν να δρομολογήσουν στοχοθετημένη δράση για τα οργανικά προϊόντα στο πλαίσιο της επιχείρησης OPSON VIII.

Στόχος αυτής της ενέργειας ήταν η προστασία της φήμης του λογοτύπου της ΕΕ για τη βιολογική γεωργία και η διασφάλιση της εμπιστοσύνης που έχουν οι ευρωπαίοι καταναλωτές σε αυτήν.

Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η οργανική απάτη δεν παρουσιάζει κινδύνους για την ασφάλεια των τροφίμων και, αν ανακαλυφθεί, προϊόντα που δεν συμμορφώνονται με τους οργανικούς κανόνες υποβαθμίζονται και πωλούνται ως συμβατικά.

Η δράση αποσκοπούσε στον εντοπισμό ευπαθών σημείων εντός της αλυσίδας εφοδιασμού και εστίασε σε σύνθετες διεθνείς αλυσίδες εφοδιασμού Επίσης, διερεύνησε υποψίες απάτης, στοχευμένη εσφαλμένη πιστοποίηση, επικεντρωμένη σε τρόφιμα και ζωοτροφές σε σημαντικές ποσότητες, οι οποίες εισήχθησαν και προορίζονταν κυρίως για ανακατανομή με τη σήμανση βιολογικών προϊόντων της ΕΕ.

Ως αποτέλεσμα της προσφυγής, κινήθηκαν διάφορες διοικητικές και ποινικές διαδικασίες, κατασχέθηκαν τα προϊόντα, συνελήφθησαν άτομα και κυρώθηκαν επιχειρηματίες. Οι έρευνες είναι ακόμη σε εξέλιξη και μπορούν να αναμένονται περαιτέρω αποτελέσματα τους επόμενους μήνες.

Ιστορικό

Εκτός από τις δράσεις μεγάλης κλίμακας όπως αυτή, η Επιτροπή έθεσε σε εφαρμογή μέτρα για την ενίσχυση του συστήματος ελέγχου μακροπρόθεσμα, για παράδειγμα με την ανάπτυξη του ηλεκτρονικού πιστοποιητικού ελέγχου στο πλαίσιο του συστήματος TRACES που είχε βελτιώσει σημαντικά την ανιχνευσιμότητα των βιολογικών προϊόντων που εισάγονται από τρίτες χώρες. Ο νέος οργανικός κανονισμός, ο οποίος τέθηκε σε εφαρμογή το 2021 , μαζί με τον νέο κανονισμό επίσημου ελέγχου, εκτός από την εισαγωγή της συμμόρφωσης με τους κανόνες της ΕΕ για τα εισαγόμενα προϊόντα, θα ενισχύσει επίσης τους ελέγχους και θα ενισχύσει τις πιθανές ενέργειες κατά των απατεώνων.

Συγκεκριμένα, θα ενισχυθούν οι εξουσίες της Επιτροπής να παρεμβαίνει άμεσα όταν εντοπίζεται η υποψία απάτης.

Κάθε χρόνο, η Επιτροπή διεξάγει μια εις βάθος αξιολόγηση των φορέων ελέγχου που είναι εξουσιοδοτημένοι να πιστοποιούν τα εμπορεύματα. Οι ίδιοι φορείς ελέγχου υποβάλλονται σε πρόγραμμα ελέγχου από τις υπηρεσίες της Επιτροπής.

Για τα τελευταία έτη, η Επιτροπή εξέδωσε κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις εισαγωγές ορισμένων κατηγοριών προϊόντων, που θεωρούνται ως υψηλότερος κίνδυνος από οποιαδήποτε σημαντική χώρα παραγωγής. Αυτές οι κατευθυντήριες γραμμές εστιάζονται στην ενισχυμένη ανιχνευσιμότητα των προϊόντων και στον πρόσθετο έλεγχο των φορέων εκμετάλλευσης μέσω συμπληρωματικών επιθεωρήσεων σε επίπεδο παραγωγού και μέσω πρόσθετων δειγματοληψιών στον έλεγχο των συνόρων.

Επιπλέον, μαζί με τα κράτη μέλη, η Επιτροπή διενεργεί τακτική παρακολούθηση των παρατυπιών που κοινοποιούνται από τα κράτη μέλη σε ένα συγκεκριμένο εργαλείο ΤΠ που δημιουργήθηκε για το σκοπό αυτό.